Bug\u00fcnk\u00fc resmi gazetede yay\u0131nlanan yeni Lise Y\u00f6netmeli\u011fi haberi bas\u0131nda \u201cLiselere s\u0131n\u0131f tekrar\u0131 geri geldi\u201d \u015feklinde yer ald\u0131. Oysa s\u0131n\u0131rs\u0131z a\u00e7\u0131k lise geldi.<\/p>\n\n\n\n
Bu hususta be\u015f y\u0131l kadar \u00f6nce bir de\u011fi\u015fiklik g\u00fcndeme gelmi\u015fti ve \u201cevliyken de lisede okuma geliyor\u201d \u015feklinde bir ele\u015ftiri alm\u0131\u015ft\u0131. \u00d6yle ya, 18 ya\u015f\u0131ndas\u0131n, lisede s\u0131n\u0131f tekrar\u0131 yap\u0131yorsun, evlenmi\u015f de olabilirsin. Bu i\u015fin f\u0131kra k\u0131sm\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bizim dikkatimizi vermemiz gereken husus, e\u011fitimin s\u00fcresini uzatmaktan kimin menfaati var, budur. Gen\u00e7lerimizi bir an \u00f6nce hayata haz\u0131rlamakt\u0131r devletin g\u00f6revi, de\u011fil mi?<\/p>\n\n\n\n
Hayat Boyu \u00d6\u011frenme program\u0131yla lise program\u0131n\u0131 birle\u015ftirdiler. Ancak, deneyimlerimizle sabittir, her program de\u011fi\u015ftirdiklerinde anlam\u0131\u015f\u0131zd\u0131r ki T\u00fcrk Milli E\u011fitiminin bir dal\u0131 daha k\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Bu kez k\u0131r\u0131lan dal M\u00fcderris e\u011fitimi verilen Helasiye Medreselerine denk gelen eskinin d\u00fcz liseleridir. Liseler art\u0131k tarihe kar\u0131\u015f\u0131yor. Daha \u00f6nce de yazd\u0131m bu kopu\u015fu, Amerikan sistemine ge\u00e7iriliyoruz.<\/p>\n\n\n\n
SPAN Amerikan \u015firketinin 2004\u2019de H\u00fcseyin \u00c7elik ile yapt\u0131\u011f\u0131 28 maddelik kendi deyimiyle desantralizasyon anla\u015fmas\u0131na g\u00f6re, 2023\u2019de s\u0131ra liselerin berhava edilmesine gelmi\u015ftir. Kurduklar\u0131 ekibin i\u00e7inden bakanlar da \u00e7\u0131k\u0131yor, Talim ve Terbiye Kurulu Ba\u015fkan\u0131 da; Ziya Sel\u00e7uk, H\u00fcseyin \u00c7elik, Sel\u00e7uk \u00d6zdemir, Alpaslan Durmu\u015f, Yusuf Tekin, vd. Her biri anla\u015fman\u0131n belli bir maddesini uygulamak \u00fczere haz\u0131rland\u0131lar, belli kadrolara t\u0131rmand\u0131r\u0131ld\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n
\u00d6rne\u011fin, \u00d6\u011fretmen Meslek Kanunu i\u00e7in kurulan ekip \u00f6\u011fretmenlik mesle\u011fini berhava etmekle g\u00f6revliydi; e\u011fitim fak\u00fclteleri kapanacak, onlara g\u00f6re bu mesle\u011fin varl\u0131k nedeni kalmad\u0131. O zaman, \u00f6\u011fretmen olmak isteyen serbest meslek stat\u00fcs\u00fcnde bir odaya tabi olacak, orada dosya a\u00e7t\u0131racak, toplad\u0131\u011f\u0131 sertifikalar\u0131 orada biriktirecek, filan.<\/p>\n\n\n\n
Ya \u015fimdi liseler nas\u0131l berhava olacak, desantralizasyonun lise aya\u011f\u0131 nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fecek, diye merak ediyorsan\u0131z, Milli E\u011fitimde Emperyalist Ku\u015fatma (2004-2015 E\u011fitim Yaz\u0131lar\u0131) kitab\u0131ma bir g\u00f6z at\u0131n. Nas\u0131l bir Amerikan e\u011fitim modeline s\u00fcr\u00fcklendi\u011fimizi o zaman yazd\u0131m, g\u00f6rmedi e\u011fitim sendikalar\u0131. Kimseyi su\u00e7lam\u0131yorum, en ayd\u0131n\u0131m\u0131z da bilmiyor.<\/p>\n\n\n\n
MEB\u2019da 2004\u2019den beri Desantralizasyon (merkezi da\u011f\u0131tma) g\u00f6revlisi olmayan kimse \u00fcst d\u00fczeye getirilmedi. \u00c7al\u0131\u015fma y\u00f6ntemlerinden ayn\u0131 ekipte olduklar\u0131n\u0131 yakalars\u0131n\u0131z. \u00d6rnek verece\u011fim. De\u011fi\u015fim s\u0131ras\u0131 gelen birim i\u00e7in halka \u00f6n tan\u0131t\u0131m (lansman!) yaparlar, orada de\u011fi\u015fimle ilgili yeni anahtar kelime\/kavram kullan\u0131rlar. Ziya Sel\u00e7uk 2017\u2019de Fatih Altayl\u0131 onu konuk ald\u0131, orada \u201cLiseler i\u00e7in lansman hen\u00fcz haz\u0131rlamad\u0131k\u201d dedi. Oysa bu kadar\u0131 bile tan\u0131t\u0131md\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Y\u00f6ntem gere\u011fi, ekranda telaffuz ettikleri anahtar kelime bir s\u00fcre bas\u0131nda dola\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r, kula\u011f\u0131m\u0131za a\u015fina hale getirilir. Yasala\u015fmaya s\u0131ra geldi\u011finde siz o de\u011fi\u015fime itiraz etmezsiniz. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00f6nceden biliyor olman\u0131z sizi tepkisizle\u015ftirmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n
Liseleri tarihe g\u00f6mmeye s\u0131ra geldi\u011fini Ziya Sel\u00e7uk\u2019tan anlam\u0131\u015ft\u0131m. Ancak ABD\u2019deki vah\u015fi e\u011fitim sistemine ge\u00e7irilmekte oldu\u011fumuzu 20 y\u0131ll\u0131k \u00f6n deneyimle sezinledim. Art\u0131k olacaklar\u0131 kestirebiliyorum.<\/p>\n\n\n\n
Bug\u00fcnk\u00fc resmi gazetede Lise Y\u00f6netmeli\u011finde yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklik yay\u0131nland\u0131\u011f\u0131 zaman, haberini ilk duyunca, \u00f6nce gazete haberlerine bakt\u0131m, hangi ba\u015fl\u0131kla verdiklerini g\u00f6rmek istedim. Hepsi de ana konuyu g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. A\u00e7\u0131k lise geliyor, demiyorlar. Daha k\u00f6t\u00fcs\u00fc, olacaklar\u0131 da bilmiyorlar.<\/p>\n\n\n\n
Bas\u0131n\u0131n g\u00f6zden ka\u00e7\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ba\u015fka \u015feyler var m\u0131 diye Resmi Gazetede yay\u0131nlanan y\u00f6netmeli\u011fe bakt\u0131m. \u00d6rne\u011fin, de\u011fi\u015ftirilen se\u00e7meli ders sistemini g\u00f6rmemi\u015flerdi. <\/p>\n\n\n\n
Hep \u00f6yle yaparlar, bas\u0131n\u0131n yazaca\u011f\u0131 sat\u0131rlar\u0131 bir el \u00f6nceden bas\u0131na uzat\u0131r. Bizim bas\u0131n da haz\u0131r verileni yazar, ana metinle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma hi\u00e7 yapmaz. Oysa, 50 ve 51. Maddede d\u00fczeltme yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan bahisle, okul d\u0131\u015f\u0131 se\u00e7meli dersi olarak ad\u0131 ge\u00e7en \u201cToplum Hizmetleri Dersi\u201d ibaresi yerine \u201cSosyal sorumluluk program\u0131 kapsam\u0131ndaki \u00e7al\u0131\u015fmalarda\u201d \u015feklinde d\u00fczeltme yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bkz:<\/p>\n\n\n\n